Ik kan mij nog herinneren hoe jonge ventjes van een jaar of 15 mij vroeger op de Binnenweg in Rotterdam aanspraken, terwijl ik in de buurt van een coffeeshop liep. Ze fluisterden op zachte toon tegen mij: “Ey, mattie… kan je een vijfje voor me halen in de shoppa?”. Ik denk met een lach terug aan die tijd, terwijl ik besef dat het goed mogelijk is dat Limburgse en Brabantse coffeeshopgangers sinds 1 mei te maken hebben met het Vlaamse equivalent van de straatschoffies op de straten van Roterdam-West: “Allé, Hollander! Kunt gij voor mij een bietje cannabis halen in de shop om ‘t hoekske?“
De invoering van de wietpas in Limburg, Brabant en Zeeland is de voorbode voor de landelijke uitsluiting van buitenlandse cannabisgebruikers van het aanbod van cannabis in coffeeshops. ‘Eigen gebruikers eerst’, is het motto waarmee overlast van softdrugstoerisme (zie PPT en PDF onderzoek van Rovers & FIjnaut) in de kiem moet worden gesmoord. Inwoners van een bepaalde gemeente kunnen zich laten registreren bij een coffeeshop in dezelfde gemeente. Mensen van buiten de gemeente kunnen dat niet. Niet alleen buitenlanders kunnen dus geen hasj meer halen in Maastricht, maar ook de Rotterdamse eendagstoerist kan in de pitoreske hoofdstad van Limburg geen cannabis meer halen. De Bob Dylan van de lage landen , Zanger Armand, doet het denken aan de gele Jodenster uit de Tweede Wereldoorlog, de Belgen nemen wraak met de bierpas voor Hollanders en VOC Nederland, de lobbygroep voor de legalisering van cannabis, schreeuwde na vijf dagen moord en brand. Inmiddels weet Peilingenmeester Maurice de Hond ook te melden dat 60% van zijn ondervraagde panelleden de wietpas geen goed idee vindt en eenzelfde percentage wil direct stoppen met de invoering van de pas. 80% van de ondervraagden denkt dat overlast en illegale handel zullen toenemen. Woede en verwarring, de wietpas is vragen om problemen: discriminatie van buitenlanders, weglopende klanten die zich niet willen registreren, opdoemen van illegale straathandel, privacyschedingen, ongelijke interpretatie van de nieuwe handhavingscriteria en verzet tegen de nieuwe regels wat tot waarschuwingen en sluiting van coffeeshops leidt. Vooral de straathandel is onderwerp van gesprek geweest de afgelopen dagen. Als je niet weet wat ik bedoel, dan biedt het relaas van deze Robin Hood misschien wat meer duidelijkheid; HIJ LAAT NIEMAND ZONDER WIET!
De burgemeester van Maastricht is tevreden over de invoering van de wietpas en ook de korpschef van Midden- en West Brabant Frans Heeres ziet geen problemen. Leuk is wel dat zowel Heeres als de burgemeester van Eindhoven erkennen dat er een flinke toename is van de straathandel. Ook leuk dat Heeres dat eigenlijk niet als een probleem ziet: Het is een kwestie van de lange adem en uiteindelijk zal het rustig worden als de politie alles maar in de gaten houdt… Ook in België houden ze voorlopig nog extra grenscontroles, ze vrezen een toename van drugscriminaliteit rond de grens. Ik heb wel ideeën waarmee buitenlandse (maar ook Hollandse) cannabisgebruikers de politie kunnen helpen bij het creëren van rust en vree op de Zuid-Nederlandse straten. Er zijn genoeg mogelijkheden op te noemen om als ‘niet geregistreerde’ toch aan je stash te komen. Naast afwachten op de hoek van de coffeeshop en het aanspreken van mensen die wel ‘op de lijst’ staan met de vraag of ze wat extra’s voor je willen meenemen, zijn er ook andere methodes denkbaar. Als de grimey scoormethode op de straat (of de parkeerplaats) je niet aanstaat, kun je ook gewoon de trein pakken naar Rotterdam, waar de wietpas aan het einde van het jaar pas wordt ingevoerd. Andere opties zijn ping en Whatsapp-netwerken die het levenslicht zien en smartphonegrebruikers in staat stellen vraag en aanbod makkelijk en ongezien bij elkaar te brengen. Of wat dacht je van de wiettaxi? Bezorgt makkelijk en snel bij u thuis. Je hoeft niet eens meer je vrienden naar Holland te sturen om een lading voor je mee te nemen!
HH_16173471-568x378.jpg
Als ik kijk naar de Medicinal Marijuana Card (MMC) in de Verenigde Staten zie ik nog een andere niche in de ondergrondse markt ontstaan. Een niche waarin genoeg criminele specialisten met hun dienstverlening hun plaatsje kunnen vinden. In de Verenigde Staten is het kopen, aanwezig hebben en gebruiken van wiet in zestien Staten toegestaan voor medische doeleinden (in 12 Staten is wetgeving aanhangig, check hier hoe het in de rest van de VS en van de wereld zit). Om een MMC aan te vragen heb je een ‘medische aandoening’ nodig en een dokter die bevoegd en bereid is om je cannabis op recept voor te schrijven. Volgens Weedsmokersguide.com, is dit niet al te moeilijk (2). Stapsgewijs leggen ze uit hoe je een pas kunt bemachtigen. Ander anekdotisch bewijs uit verschillende Staten laat zien dat ook dit federale registratiesysteem fraudegevoelig is. Zo kan medicinale cannabis worden voorgeschreven door iemand anders dan een dokter, zoals in Denver gebeurde:
“The [police] department, in a news release, said it began looking into the applications after hearing from law enforcement agencies that marijuana-seeking patients at two clinics were being seen by someone other than a doctor”.
“During the course of the investigation, undercover officers were able to purchase completed packets with certificates signed by Dr. Butler-Jackson without ever meeting her in person or obtaining her review of their medical records. Those same officers returned with the original applications 20 days later to purchase marijuana from Deloose’s appliance store. In December 2010, Clinton Township Police executed search warrants and recovered blank, pre-signed physician certification forms as well as copies of 312 completed medical marijuana physician certification forms with Butler-Jackson’s certifying signature“.
Maar wat is de link met de Nederlandse cannabismarkt? Een berichtje van de NOS getiteld ‘Wietpas vaak geen echte pas’ trok mijn aandacht. Met een mooie analoge redenering uit de Amerikaanse situatie zou je je kunnen afvragen hoe je registratiesystemen kunt saboteren. Je kunt je onder valse voorwendselen aanmelden bij het registratiesysteem, maar je kunt natuurlijk ook het registratiesysteem zelf aanpassen. Liggen er mogelijkheden voor vervalsers van passen en identiteitsbewijzen? De eis om een uittreksel van de Gemeentelijke Basisadministratie aan te leveren om je in te schrijven bij een coffeeshop, lijkt geen juridische basis te hebben. In Eindhoven hoef je die in ieder geval niet mee te nemen. Het enige dat je nodig hebt is een Nederlands identiteitsbewijs en dat is makkelijk te vervalsen, eenderde van de jongeren lijkt hun ID te vervalsen om aan alcohol te komen. In de coffeeshop zullen vast geen identiteitskaartenexperts werken die valse exemplaren in een oogopslag herkennen. Investeren in dure apparatuur dat vervalsingen herkent, is denk ik ook een brug te ver. Of wat dacht je van identiteitsfraudeurs? Iemand anders zijn identiteitsbewijs stelen of vervalsen om zo gebruik te kunnen maken van zijn wietpas, ook een idee. Doen de skimmers van je bankpas immers al op grote schaal als ze je rekening leeg pinnen in het buitenland na het saboteren van het pinautomaat op de hoek waar je op vrijdagavond voor het stappen altijd pint. Waarom zou dat niet met je lidmaatschap van de coffeeshop kunnen? Tot slot kunnen ook de hackers een zakcentje bijverdienen. Vier op de vijf bedrijven is slecht beveiligd tegen cybercrime aanvallen. Hacken kan op hele eenvoudige fysieke manieren plaatsvinden (via usb stickjes bijvoorbeeld), maar ook ingewikkelder via de digitale snelweg. Ik schat in dat coffeeshops een hackersaanval niet in de bedrijfsrisico’s calculeren en investeren in een niet te omzeilen firewall, die ook nog eens regelmatig wordt getest en geupdate? Hackers breken in op de registratiestystemen van coffeeshops en zetten nieuwe leden op de lijst. Morgen kom je langs voor je blowtje en niemand die het merkt! Of dit alles zal gebeuren, dat weet ik niet. Ik ben geen visionair. Amerikanen die cannabis niet via een dokter kunnen krijgen, die trekken in Arizona massaal naar de digitale marktplaats op internet of zoeken hun heil in de growshop en kweken stiekem thuis in Phoenix… Welk pad zullen de consumenten hier gaan bewandelen? Dat ze aan de wandel gaan, lijkt me duidelijk. Wie past voor de wietpas? Voor Minister Ivo Opstelten hoop ik dat ze naar minder overlastgevende en vooral minder zichtbare illegale oplossingen gaan zoeken, dan de relatief zichtbare illegale straathandel. Dan heeft hij tenminste nog legaal gescoord, ook al hebben we er een mooi probleem met dark number bij gekregen! Hey groen zakje, waar ga je naar toe?
Dit artikel is in samenwerking met multimediamobsters.nl
Multimedia Mobsters is een nieuw initiatief dat probeert misvattingen over criminaliteit en criminaliteitsbeleid in het publieke debat aan de kaak te stellen met behulp van wetenschappelijke criminologische kennis, actuele nieuwsonderwerpen en creatief gebruik van media.


Ik vond altijd al dat Nederland te veel regels had en het enige wat ''ons'' landje speciaal maakte zijn onder andere koffieshops.